cello


cello 1.0

afbeelding

Bron: Ed Stevenhagen
(CC BY-SA 3.0)

groot strijkinstrument met vier snaren en met een volle, krachtige toon, waarvan het toonbereik ligt tussen dat van een altviool en een contrabas, dat zittend wordt bespeeld, rustend op een pen op de grond en vastgehouden tussen de knieën van de speler

Semagram


  • [Afmeting] is in zijn normale afmeting ongeveer 120 cm hoog
  • [Geluid] heeft een warm en vol geluid; heeft een geluid dat vaak in verband gebracht wordt met melancholie, met een herfstige sfeer
  • [Attribuut] wordt bespeeld met een strijkstok
  • [Bouw] heeft een hals, kam, vier snaren; heeft een buik met een een gewelfd bovenblad en onderblad die min of meer de vorm hebben van een 8; heeft aan de voorzijde twee gespiegelde f-vormige klankgaten; heeft onderaan een verstelbare metalen pin, de staartpen, waarop het instrument steunt
  • [Functie] wordt vooral gebruikt in de klassieke muziek, in orkesten, in kamerensembles en als solo-instrument; wordt occasioneel ook gebruikt in de nieuwere jazz en in de lichte muziek
  • [Gebruikswijze] wordt bij het bespelen rechtop gehouden, met de metalen punt op de grond; rust bij het bespelen tussen de knieën van de cellist
  • [Gebruiker] wordt bespeeld door een cellist

Algemene voorbeelden


Misha kwam niet - dit is afgeleid uit een idee van Cage: een afgesproken tijd niets doen, luisteren naar hartslag, auto's, kinderen, mussen - de onbekenden bleken wel aanwezig, twee althans, een neger met een eenvoudig handtrommeltje en een bleke schraal bebaarde jongen met een versleten cello.

Het principe van nieuwsgierigheid, Dick Hillenius,

In de houten vloer zag ze de putjes waarin Hedda de punt van haar cello zette als ze studeerde.

Hokwerda's kind, Oek de Jong,

In Hedda's werkkamer wurmde ze een vinger door een f-gat van de cello en betastte het nog opvallend ruwe hout aan de binnenzijde.

Hokwerda's kind, Oek de Jong,

Combinatiemogelijkheden


als subject bij een werkwoord


  • gonzen
  • grommen
  • klagen
  • kreunen
  • neuriën
  • spelen
  • steunen
  • wenen
  • zingen

De cello zucht en steunt, weent zelfs, nu eens op een achtergrond van dreigend gerommel dan weer onderbroken door martiale uitbarstingen met veel geschetter van koper.

De Standaard,

Audrey Riley laat haar cello dan nog meeneuriën en af en toe neemt Rachel Goswell de micro over.

De Standaard,

De cello gonst en gromt, klaagt en verleidt, spartelt en zingt, doet elke noot tintelen van leven.

De Standaard,

in voorzetselgroep


  • op cello
  • op een cello spelen

Dat is bij momenten een zegen, bijvoorbeeld in het plechtige Andante van de Sonatine in A. Mischa Maisky ging nog een stap verder: waarom dan ook de liederen niet eens op cello proberen?

De Standaard,

Als nonnen verkleed speelden zij devoot op hun fluit en cello.

Meppeler Courant,

  • een concert voor cello en orkest
  • een concerto voor cello en orkest
  • een sonate voor cello en piano
  • een sonatine voor cello en piano
  • een werk voor cello en piano

Op het programma zes werken voor piano en cello van [...] drie componisten.

NRC,

A. Dvorak, Concerto voor cello en orkest, opus 104, Channel Classics, CCS 8695.

De Standaard,

Op het programma staan het adagio uit de Negende symfonie van Beethoven, een bewerking door Schubert van psalm 92 in de Hebreeuwse versie, een concert voor cello en orkest van Max Bruch en de 'Kaddisj symfonie' van Leonard Bernstein.

NRC,

De sonatine voor cello en piano die ze in haar Parijse periode schreef, doet denken aan Albert Roussel.

NRC,

Woordfamilie


Als rechterlid in samenstellingen en samenkoppelingen


  • barokcello
  • bascello

Als linkerlid in samenstellingen en samenkoppelingen


  • cellobond
  • cellobouwer
  • cellobuik
  • celloconcert
  • celloconcerto
  • cellojaar
  • cellokist
  • celloklank
  • cellokoffer
  • cellomuziek
  • cellopartij
  • cellorepertoire
  • cellosnaar
  • cellosolo
  • cellosonate
  • cellospel
  • cellospelen
  • cellosuite
  • cellotimbre
  • cellotoon
  • cellovirtuoos

cello 1.1

muziekspel op een cello

Betekenisbetrekking


metonymie
Betrokken betekenissen1.0 : 1.1

Semagram


Cello…

is muziekspel

      Algemene voorbeelden


      De montage werd in- en uitgeleid door de indringende cello van François Deppe.

      De Standaard,

      Inmiddels geldt Gergjev als een van de belangwekkendste dirigenten van de jongere generatie, terwijl Basjmet evenveel voor de altviool is gaan betekenen als Rostropowitsj voor de cello en Richter voor de piano.

      NRC,

      Combinatiemogelijkheden


      als object bij een werkwoord


      • cello spelen

      Eromheen zaten zes piepjonge Chinese meisjes cello te spelen bij onze intrede.

      Werk, Josse De Pauw,

      Mijn vrouw speelt viool, ik speel cello en die collega speelt piano.

      Het woeden der gehele wereld, Maarten 't Hart,

      Woordfamilie


      Als linkerlid in samenstellingen en samenkoppelingen


      • celloconcours
      • cellofestival
      • cellohappening
      • cellotalent

      cello 1.2

      muziek die geschreven is voor of uitgevoerd wordt op cello; partij voor de cello

      Betekenisbetrekking


      metonymie
      Betrokken betekenissen1.0 : 1.2

      Semagram


      Een cello…

      is muziek

          Algemene voorbeelden


          In haar arrangementen is evengoed plaats voor een cello of een melancholieke accordeon als voor een snerpende elektrische gitaar.

          NRC,

          Er staat een vibrafoon op en verschillende cellopartijen, omdat we allebei van cello houden.

          De Standaard,

          Vooral de ruime integratie van de mellotron en de akoestische eenvoud van de cello zorgen voor een sound zonder weerga.

          http://www.prog-nose.yucom.be/

          Een arrangement van Robert-Jan Stips met uitsluitend violen en cello's op de achtergrond.

          Meppeler Courant,

          cello 1.3

          vaardigheid in het cellospel; techniek van het cellospel; kunde in het cellospel

          Betekenisbetrekking


          metonymie
          Betrokken betekenissen1.0 : 1.3

          Semagram


          Cello…

          is een vaardigheid

              Algemene voorbeelden


              De afdeling Klassieke Muziek heeft de volgende [...] afstudeerrichtingen: viool, altviool, cello, contrabas, fluit, hobo, klarinet, fagot [...], trombone, bastrombone, tuba.

              http://www.wirehub.nl/~hmtr/rc/ned/opleidingen.htm

              Combinatiemogelijkheden


              als object bij een werkwoord


              • cello leren
              • cello studeren
              • cello volgen

              Luc Dewez studeerde cello aan het Koninklijk Conservatorium van Brussel en voltooide zijn opleiding in het orkest Koningin Elisabeth en aan de Delmond Hoheshule.

              http://home.tiscali.be/fonshermans/piacevole/biografie.html

              Docent André De Groeve kreeg tegelijk met zijn middelbare studies te Aalst, een muzikale vorming aan de muziekacademies van Aalst en Gent en leerde piano en cello.

              http://www.ufsia.ac.be/IDEA/CVA/programma/acamMUZ85.html

              Op vier jaar kreeg ik mijn eerste pianolessen en vanaf mijn achtste volgde ik cello bij Dickie Boeke.

              De Standaard,

              met substantief ervoor


              • een docerend musicus cello
              • een hoofdvakdocent cello

              De dirigent en motor achter het oktet, de Spaanse Nederlander Elias Arizcuren, hoofdvakdocent cello aan de conservatoria van Utrecht en Amsterdam, leidde correct en gepolijst, maar vonken schoten helaas niet over.

              Meppeler Courant,

              In 1992 ben ik afgestudeerd voor Docerend Musicus "moderne cello" aan het Utrechts Conservatorium.

              http://zonnevogel.a2000.nl/Frank/Wakelkamp_R_N.htm,

              Woordfamilie


              Als linkerlid in samenstellingen en samenkoppelingen


              • cellodocent
              • celloleerling
              • celloleraar
              • celloles
              • cellotalent

              cello 1.4

              iemand die cello speelt, vooral in een orkest of een ensemble; cellist

              Betekenisbetrekking


              metonymie
              Betrokken betekenissen1.0 : 1.4

              Semagram


              Een cello…

              is een persoon

                  Algemene voorbeelden


                  De houtblazers misten karakter en de cello zat vaak behoorlijk onder de toon.

                  De Standaard,

                  De creatie van Fafchamps 'Neurosuite' klonk daarbij haast als geruststelling: werelds en levenskrachtig, waarin van de viool en cello geen ijle breekbaarheid, maar net een extraverte gedrevenheid gevraagd werd.

                  De Standaard,

                  Gewoon een goed stuk, waarmee de fluit, altviool en cello fijn konden inspelen.

                  Meppeler Courant,

                  Woordfamilie


                  Als linkerlid in samenstellingen en samenkoppelingen


                  • cello-ensemble
                  • cellogroep
                  • cello-octet