beyond


beyond 1.0

(informeel; neologisme)

verdergaand dan; erger dan; meer dan; voorbij; te boven gaand; uitstijgend boven; onnoemelijk; te moeilijk voor
Dit voorzetsel wordt in het Nederlands alleen in abstracte zin gebruikt, en niet in concrete zin: het heeft geen plaatsbepalende functie zoals de voorzetsels achter en voorbij. Het kan gebruikt worden in combinatie met een bijvoeglijk naamwoord, een zelfstandig naamwoord of een woordgroep. De Engelse uitdrukking beyond me wordt soms ook in het Nederlands gebruikt, om aan te geven dat iemand iets werkelijk niet begrijpt, dat het 'zijn pet te boven gaat'.

Algemene voorbeelden


Het gebruik van beyond in onze taal is niet nieuw, maar de frequentie neemt toe. Formuleringen als beyond populisme, beyond schandalig en beyond klagen worden dus steeds gewoner. Beyond wordt soms zelfs met een woordgroep gecombineerd. Zo schrijft een twitteraar dat 's avonds de deur opendoen 'beyond nicht in Frage' is. Maar misschien vindt ú dat dat dan weer beyond Nederlands.

https://www.trouw.nl/cultuur-media/beyond-nederlands~bd757557/, Ton den Boon,

Als je wilt weten waarom de uitspraken van Cruijff zo goed zijn blijven hangen, dan moet je kijken naar de vorm van die uitspraak. De inhoud, daar gaat het nou juist niet om. "Je moet uit een nadeeltje een voordeel weten te halen" versus "elk nadeel heb z'n voordeel". De eerste zin heeft geen ritme, de tweede ís ritme. De eerste zin is een soort advies, de tweede zin heeft het over een universele waarheid. De eerste zin is grammaticaal, de tweede zin is beyond grammatica.

nrc.next,

Er is een type mens dat over bijna elke activiteit weet uit te roepen: "Oh, dat is zó Nederlands!" Niet op stilettohakken kunnen lopen. Verwaaid haar hebben. Twee winters achter elkaar dezelfde winterjas aan. [...]. Zelf is de 'Dat is zo Nederlands'-mens natuurlijk een enorme kosmopoliet. Néé, niet Londen, Parijs, New York. Het is zo Nederlands om te denken dat dát de wereldsteden zijn. De 'Dat is zo Nederlands'-mens is beyond Londen en Parijs. [...]. Madrid, dat is pas een echte Spaanse stad. Londen? [...]. Nee, Liverpool, dat is waar het nu gebeurt.

NRC Handelsblad,

"Weet je, ik zie het ook gewoon aan mijn dochter die daar dus sinds groep 1 opzit, die kan klimmen, dat is echt 'beyond' de normale 6-jarige hoor."

https://5dok.net/article/baten-groene-schoolpleinen-succes-faalfactoren-groene-schoolpleinen-volgens.9ynp25jz

"Er worden de laatste jaren steeds meer artikelen gepubliceerd over de behandeling van persoonlijkheidsstoornissen met psycho-farmaca." Kan dat betekenen dat in de toekomst de vraag naar psychoterapeuten zal verminderen? "Dat vraag ik me af. Vergeet niet dat iemand met klachten zich 'interpreterend' presenteert. Hij interpreteert zijn omgeving, zijn gevoelsleven, waarmee hij kennelijk een conflictueuze betrekking onderhoudt. En ik denk niet dat daar een pil voor komt. Dat zou ook een verarming van het vak zijn. We zijn nu eenmaal dieren die aan onze omgeving betekenis geven. Dat is beyond de pil."

NRC Handelsblad,

De spullen die ik eerder al in huis heb gehad lagen ergens tussen de €400/2000, maar dat is echt beyond wat ik bereid ben uit te geven.

https://www.htforum.nl/yabbse/index.php?topic=151259.350,

Pho is niet gewoon pho, een loempia is 'beyond loempia'.

NRC Handelsblad,

Etymologie


Aard herkomst leenwoord
Vroegste datering 1994
Brontaal Engels
Vorm in brontaal beyond
Bijzonderheden Hoewel beyond al voor 2000 sporadisch voorkwam in de Nederlandse taal, is het pas sinds het tweede decennium van de 22e eeuw ingeburgerd aan het raken, vooral onder jongeren en twitteraars.