aangezicht


aangezicht 1.0

(Vaak in medische of literaire contexten gebruikt en in België frequenter dan in Nederland.)

samenhangend geheel van kin, mond, wangen, neus, ogen, slapen en voorhoofd; voorkant van het hoofd van een mens vanaf de haargrens; gezicht

Semagram


Een aangezicht…

is een lichaamsdeel

      Hoofdsemagram: gezicht


      Algemene voorbeelden


      Draaien met een voorovergebogen houding tijdens het tillen is nog belastender voor de tussenwervelschijven dan vooroverbuigen. Verplaats liever de voeten met kleine passen in de draairichting. Ga alvorens te tillen met het aangezicht en de voeten in de richting staan naar waar de last gedragen moet worden.

      http://www.chiropractie.nl/

      De oogkassen wezen naar de rechterwand van het mijngangetje, dat is ongeveer in westelijke richting. Dit betekent dat het aangezicht was afgewend van de mijnschacht en dus ook van degene die de schedel daar neerlegde.

      http://www.engelen.demon.nl/ryckholt/

      Combinatiemogelijkheden


      als object bij een werkwoord


      • het aangezicht afwenden
      • zijn aangezicht wegdraaien

      Fre wendt het blozend aangezicht af.

      Hete zeeprikkels, Andreas Roels,

      Dan draait de grote mensenleider zijn aangezicht weg van de boulevard en spreekt rechtstreeks tot de verstijfde marinier.

      Vertezucht, Jef Aerts,

      ((vooral) in België)
      • het aangezicht beschermen
      • zijn aangezicht beschermen

      Gaandeweg, samen met de evolutie in de bewapening, werd de (hoofd)bescherming vollediger. De conische Noormannenhelm werd voorzien van een neusband. In de loop van de 13de eeuw benadert het hoofddeksel de vorm van de schedel. [...] Het aangezicht wordt beschermd door een plaat, die kan worden omhooggeschoven of zijwaarts weggeklapt. De armets, ten slotte, zijn gesloten helmen, die het hele hoofd omsluiten.

      http://www.klm-mra.be/nederlands/collecties/topstukken/top11.html

      Belmans nam de vrijschop op twee meter van het kader. Clarysse wou zijn aangezicht beschermen, maar zwiepte daarbij de bal met de hand over doel.

      De Standaard,

      met adjectief ervoor


      • het lijkwitte aangezicht
      • een rood aangezicht
      • een rose aangezicht

      Daarna werd het heel licht en stil, en ik keek haar in het lijkwitte aangezicht.

      De wekker, André Janssens,

      Bij een zonneslag raakt het thermoregulatiecentrum ontregeld door de straling van de zon op het hoofd. De kenmerken zijn: dorst; hoofdpijn en duizeligheid; braakneigingen; een rood aangezicht en een droge huid; een snelle hartslag.

      http://www.jeugdwerknet.be/spelensite/doc/Cursus/c10.htm

      De onbekende had een rose aangezicht en zweette stinkend.

      Verzameld proza, Jotie T'Hooft,

      ((vooral) in België)
      • triestige aangezichten
      • een triestig aangezicht

      "Ik zie niet gaarne triestige aangezichten, ge hebt een dak boven uw hoofd en eten in uw mond en als 't nodig is vagen wij uw gat af, 't minste dat ge kunt doen is niet zo'n triestig aangezicht trekken als ik passeer."

      Het verdriet van België, Hugo Claus,

      met adjectivisch tegenwoordig deelwoord


      • een blozend aangezicht

      Zonder om te kijken zag ik hem achter me staan, zag zijn bijna rond, te blozend aangezicht met de krijgshaftige maar lachwekkende snor.

      De groene jager, Roger Pieters,

      met adjectivisch voltooid deelwoord


      • geschonden aangezicht
      • een uitgestreken aangezicht
      • een vertrokken aangezicht

      Van Riet werd met een zware scheldelbreuk en geschonden aangezicht naar het ziekenhuis overgebracht.

      De Standaard,

      Daar stond hij, 's avonds voor de spiegel in de badkamer, en oefende zijn uitgestreken aangezicht.

      Werk, Josse De Pauw,

      Ik lonkte hem toe, maar hij zal de grijns op mijn door epilepsie vertrokken aangezicht wel niet als gelonk herkend hebben.

      Wij, heksen, Roger Pieters,

      met voorzetselgroep


      Voorzetsel: naar

      • met het aangezicht naar iets/iemand (gericht)

      "Als je nu met het aangezicht naar de muur wilt gaan staan."

      De groene jager, Roger Pieters,

      En op de dag dat het moest gebeuren, dat ofwel de zon zou verslonden worden door Fenrir de kosmische wolf, ofwel dat ze terug zou gaan rijzen, wel in die nacht kwamen de mensen met toortsen bijeen op dat veld die wolfkamer en ze wachten daar met hun aangezicht naar het Oosten om te zien of de streep rood licht zou gaan verschijnen boven de horizon.

      http://user.online.be/yoga/kerstmis.html

      Je moet steeds goed in de gaten houden wat je tegenstander doet. Let je even niet op, dan is je tegenstander 'roetsj' weg. Als je niet met je aangezicht naar je tegenstander staat, kan je altijd nog vanuit je ooghoeken kijken wat er gebeurt.

      http://www.korfbal.be/download/spreekbeurt.pdf

      Met het aangezicht naar de O.L.-Vrouwebasiliek gericht, staat het standbeeld van Ambiorix, op het marktplein te pronken.

      http://www.toerismelimburg.be/

      Voorzetsel: van

      • het aangezicht van de dader
      • het aangezicht van al mijn eigen kinderen
      • het aangezicht van het meisje

      Ze gaven alle drie toe dat ze het aangezicht van de dader niet hadden gezien.

      De groene jager, Roger Pieters,

      Maar toen ik nader toekeek, herkende ik in de vrouw mezelf en het kind had het aangezicht van al mijn eigen kinderen.

      Wij, heksen, Roger Pieters,

      Op grond van een nauwgezette studie van de schedel is het aangezicht van het meisje met grote exactheid gereconstrueerd.

      NRC,

      in voorzetselgroep


      • in het aangezicht

      Drie vermoorden waren gekneveld, twee kregen een zak over het hoofd, de helft was onherkenbaar verminkt in het aangezicht.

      De Standaard,

      's Ochtends bij het vertrek uit Brussel blies een felle wind pal in het aangezicht, druipend van de regen die van alle kanten insloeg.

      De Standaard,

      Volgens de Amerikaanse psycholoog Zajonc bepaalt het bewegen van spieren in het aangezicht de snelheid waarmee het bloed zich door de vaten naar de hersenen verplaatst.

      NRC,

      In ieder geval heeft hij de kastanje met opmerkelijke kracht geworpen. De dokter is vol in het aangezicht getroffen.

      Keefman, Jan Arends,

      • brandwonden in het aangezicht
      • schroeiplekken in het aangezicht
      • snijwonden in het aangezicht
      • verbrandingen in het aangezicht
      • verwondingen in het aangezicht

      Met zware brandwonden aan handen, benen en in het aangezicht belandde hij in het ziekenhuis van Leuven.

      De Standaard,

      De spoedafdelingen van enkele ziekenhuizen signaleren ons wel enkele gevallen van schroeiplekken in het aangezicht, wellicht omdat men te dicht bij het stuur of instrumentenbord zat.

      De Standaard,

      Hij hield er alleen zware snijwonden aan over in het aangezicht en aan het hoofd.

      De Standaard,

      De onfortuinlijke vrouw liep bij het incident eerste en tweedegraads verbrandingen op in het aangezicht.

      Meppeler Courant,

      Wanneer er tevens uitgebreide verwondingen in het aangezicht aanwezig zijn of er een sterke verdenking bestaat op een kaakfractuur of een hersenschudding kan beter direct contact worden opgenomen met het ziekenhuis.

      http://www.kaakchirurg.nl/pub/,

      Zij werd in shocktoestand en met zware verwondingen in het aangezicht overgebracht naar hetzelfde ziekenhuis, waar zij overigens de kamer deelt met haar fietsende echtgenoot.

      De Standaard,

      ((vooral) in België)
      • een peer in mijn aangezicht
      • een mep in het aangezicht
      • een slag in het aangezicht
      • in het aangezicht slaan

      Wat is dat toch dat ik hem al zijn tijd op aarde gekloot heb en dat hij mij nooit een peer in mijn aangezicht heeft gegeven, hij had het makkelijk kunnen doen, hij woog dertig kilo meer dan ik, was het omdat hij gaarne het bloed vanonder zijn nagels gepest werd?

      Het verdriet van België, Hugo Claus,

      Nilis, zo maakten de tv-beelden duidelijk, verkocht de vroegere aanvaller van AA Gent een mep in het aangezicht.

      De Standaard,

      Jan gaf hem een slag in het aangezicht.

      Kermis, Gaston Durnez,

      En brandend sloeg zij mij zonder verwijt in 't aangezicht.

      Werk, Josse De Pauw,

      Ze rees recht in heilige verontwaardiging en sloeg me links en rechts in het aangezicht.

      Wij, heksen, Roger Pieters,

      • pijn in het aangezicht
      • pijnscheuten in het aangezicht

      De frontale sinussen zijn verbonden met de neusholte via een relatief lange tube, terwijl de sinussen naast de neus zijn verbonden met de neusholte, via een gat in de wand. Tijdens het opstijgen en het dalen worden deze holtes dus geventileerd via de neusholte, zodat er zich geen drukverschil kan opbouwen. Wanneer echter de wanden van de sinussen gezwollen zijn of ontstoken komt de ventilatie in het gedrang, vooral bij de landing. Dit veroorzaakt een ernstige pijn in het aangezicht, de wangen, het voorhoofd of diep in het hoofd, dikwijls gepaard gaand met lopende ogen.

      http://users.telenet.be/lode.stevens/cma/

      Aangezichtspijn of trigeminusneuralgie is een aandoening waarbij de patiënten last hebben van typische kortdurende pijnscheuten in het aangezicht.

      http://www.nvvn.org/

      • de zijde van het aangezicht

      De pijn verspreidt zich snel vanuit de oogstreek naar de rest van dezelfde zijde van het aangezicht.

      http://www.gezondheid.be/index.cfm?fuseaction=art_id=789,

      Wanneer om welke reden dan ook de zenuw binnen de schedel beschadigd wordt, gaat de zenuw minder goed functioneren. De aangedane zijde van uw aangezicht beweegt niet goed meer mee.

      http://212.204.232.227/voorlichting/index.html

      ((vooral) in België)
      • de handen voor het aangezicht slaan

      Ik sloeg van schrik de handen voor het aangezicht, maar plots was ik niet meer Jeanne, maar mijn eigen dochtertje.

      Wij, heksen, Roger Pieters,

      Hij sloeg theatraal de handen voor het aangezicht.

      Wij, heksen, Roger Pieters,

      Moeder sloeg de handen voor het aangezicht.

      Wij, heksen, Roger Pieters,

      met bezittelijk voornaamwoord


      • mijn aangezicht
      • haar aangezicht
      • zijn aangezicht
      • uw aangezicht

      Ik klem de mond dicht en toon hun mijn aangezicht opdat ze zien kunnen hoe sterk ik me hou.

      Wij, heksen, Roger Pieters,

      Ze moest al heel oud zijn, maar haar aangezicht was nog even rimpelloos.

      Wij, heksen, Roger Pieters,

      Bij het weerzien begroef hij zijn aangezicht in haar haren.

      Leven op het lemmet, Renee Van Hekken,

      Toen hij de zoldertrap bemerkte vertrok zijn aangezicht tot een wanstaltige grijns.

      Naakte zielen, Luc Deflo,

      Wanneer om welke reden dan ook de zenuw binnen de schedel beschadigd wordt, gaat de zenuw minder goed functioneren. De aangedane zijde van uw aangezicht beweegt niet goed meer mee.

      http://212.204.232.227/voorlichting/index.html

      voorafgegaan door naamvalsgenitief


      • wiens aangezicht
      • wier aangezicht

      Conclusie van de invloedrijke professor Jean-Hilaire Saurat die tevens de dermatologische kliniek leidt: Joesjtsjenko, wiens aangezicht door het incident danig was verminkt, was "zonder twijfel" vergiftigd.

      https://www.nrc.nl/nieuws/2008/06/13/arts-doorbraak-door-joesjtsjenko-11555331-a728743,

      Een tenger vrouwtje, wier aangezicht we net echt kunnen ontwaren, ligt op een blauw bloesje na naakt op een vuilgrijs bed en spreidt opzichtig haar magere beentjes.

      http://www.funadventure.com/members/rustin/rustinold/l_bd_1.htm

      Kinderen, wier aangezichten monsterachtig vervormd zijn, ijlen almaar dezelfde zin: "We namen de trein en hadden dezelfde droom."

      De Standaard,

      met eigennaam


      Florences aangezicht liep rood aan.

      Naakte zielen, Luc Deflo,

      'Ik versta mij daar niet meer uit', kermt moeder vlakbij Fre's aangezicht.

      Hete zeeprikkels, Andreas Roels,

      met ander, nevengeschikt substantief


      • handen en aangezicht
      • handen, aangezicht en voeten
      • het hoofd, aangezicht, de handen, de voorarmen en de voeten

      Zij raakten daarbij gewond aan handen en aangezicht, en moesten naar het Sint-Elisabethziekenhuis worden overgebracht.

      De Standaard,

      Sommigen lijden aan migraine, hoofdpijn, zwelling van handen, aangezicht en voeten, rugpijn en borstpijn, kleine hemorrhagieën van de huid, astma en zeldzaam epilepsieachtige toevallen.

      http://people.a2000.nl/bsiffels/documenten/artikelen.htm

      Bij de normale wassing reinigt men zich het hoofd, aangezicht, de handen, de voorarmen en de voeten.

      http://www.antiracisme.be/respect/teksten/resp-txt-islam_1.htm#10

      Vaste verbindingen


      Gods aangezicht


        Zie: Gods aangezicht

      stalen aangezicht


        Zie: stalen aangezicht

      spugen in het aangezicht van iets


        Zie: spugen in het aangezicht van iets

      spuwen in het aangezicht van iets


        Zie: spuwen in het aangezicht van iets

      van aangezicht tot aangezicht


        Zie: van aangezicht tot aangezicht

      Spreekwoorden


      wie zijn neus schendt, schendt zijn aangezicht


        Zie: wie zijn neus schendt, schendt zijn aangezicht

      Woordfamilie


      Als deel van een afleiding


      • aangezichtje

      Als linkerlid in samenstellingen en samenkoppelingen


      • aangezichtchirurgie
      • aangezichtsbeenderen
      • aangezichtsbescherming
      • aangezichtschirurgie
      • aangezichtshuid
      • aangezichtsmasker
      • aangezichtspijn
      • aangezichtspijnklachten
      • aangezichtsskelet
      • aangezichtsspier
      • aangezichtsverlamming
      • aangezichtsverwonding
      • aangezichtszenuw
      • aangezichtszijde

      aangezicht 2.0

      wijze waarop iets eruitziet; aanzicht; aanblik

      Algemene voorbeelden


      Monumentenzorg, het erfgoedbeleid, het architectuurbeleid, het huisvestingsbeleid, het beleid stedenbouw en ruimtelijke ordening, … geven ons landschap een eigenheid, een historisch gegroeid aangezicht.

      http://www.poeziecentrum.be/pkrant/pk2601/dichterd.htm

      Alsof de man sinds mensenheugenis zijn fiets elke nacht op die plaats neerzette, de lantaarns aanstak en indommelde. Ook al veranderde de plek van aangezicht; hij bleef dezelfde.

      De Oceanen, Jan Roets,

      Een stad waarvan men het werkelijke aangezicht enkel nog vindt op oude prentkaarten, in archiefstukken en in de verhalen van bejaarden, die nooit hebben leren leven in de na '18 volledig heropgebouwde, moderne stad.

      De groene jager, Roger Pieters,

      Zelden was de Tweede Kamer levenlozer en gedweeër dan verleden week donderdag, tijdens de behandeling van de Zorreguieta-crisis. Het bood een nog aandoenlijker aangezicht dan de verzamelde vaderlandse pers een week daarvoor moet hebben geboden in een kelder van paleis Noordeinde, alwaar men hutje en mutje bijeen was gebracht om via de beeldbuis van de annonce van de kroonprinselijke verloving getuige te zijn.

      http://www.republikeinsgenootschap.nl/Quotes/ZwaapGroene14-4-01.htm,

      Combinatiemogelijkheden


      als object bij een werkwoord


      • een bepaald aangezicht geven

      Vijf buurten hadden zich ingezet om de straat een feestelijk aangezicht te geven.

      Meppeler Courant,

      We zijn juist van plan Zoutkamp weer een pittoresk aangezicht te geven.

      Dagblad van het Noorden,

      met adjectief ervoor


      • een feestelijk aangezicht
      • het fraaie aangezicht
      • het mooie aangezicht
      • een pittoresk aangezicht

      Vijf buurten hadden zich ingezet om de straat een feestelijk aangezicht te geven.

      Meppeler Courant,

      Het grootste gedeelte van deze vloot is die dag in Kampen en ligt dan benedenstrooms van de oude IJsselbrug afgemeerd. Naast het fraaie aangezicht, dat deze schoeners, klippers en tjalken geven is het tijdens de Hanzevlootdag ook mogelijk met een of meerdere van deze schepen een vaartochtje te maken.

      Meppeler Courant,

      "In tegendeel, we horen alleen maar positieve opmerkingen over het mooie aangezicht van de twee schepen. Er zijn zelfs trouwfoto's gemaakt", zegt H. Van der W. van de Anna Catharina.

      Dagblad van het Noorden,

      We zijn juist van plan Zoutkamp weer een pittoresk aangezicht te geven.

      Dagblad van het Noorden,

      met voorzetselgroep


      Voorzetsel: van

      • het aangezicht van het dorp
      • het aangezicht van het gebouw
      • het aangezicht van de schepen

      De gemeente geeft nu alleen een vergunning voor een dak met pannen af. Terwijl er gewoon riet op dat dak hoort. Dat past tenminste in het aangezicht van het dorp.

      Meppeler Courant,

      In 1955 zijn de stalen kozijnen vervangen, waarbij de indeling is veranderd - en daarmee volgens kenners het hele aangezicht van het gebouw.

      NRC,

      "In tegendeel, we horen alleen maar positieve opmerkingen over het mooie aangezicht van de twee schepen. Er zijn zelfs trouwfoto's gemaakt", zegt H. Van der W. van de Anna Catharina.

      Dagblad van het Noorden,

      Vaste verbindingen


      in het aangezicht van iemand


        Zie: in het aangezicht van iemand

      in het aangezicht van iets


        Zie: in het aangezicht van iets

      in het aangezicht des doods


        Zie: in het aangezicht des doods

      in het aangezicht van de dood


        Zie: in het aangezicht van de dood

      Woordfamilie


      Als rechterlid in samenstellingen en samenkoppelingen


      • dorpsaangezicht
      • stadsaangezicht
      • zijaangezicht

      Als linkerlid in samenstellingen en samenkoppelingen


      • aangezichtsschets

      aangezicht 3.0

      algehele plaatje; landschap, toneel in figuurlijke zin

      Algemene voorbeelden


      Het paarse motto luidt: de overheid is geen zedenmeester. Geen ethiek in de politiek. [...] Op die manier is de voorheen christelijke Nederlandse samenleving in rap tempo van aangezicht veranderd. Het meest duidelijk blijkt dit wel uit het euthanasievraagstuk.

      http://www.e-stem.nl/

      Combinatiemogelijkheden


      met voorzetselgroep


      Voorzetsel: van

      • het aangezicht van de fonetiek
      • het aangezicht van de Griekse filosofie
      • het aangezicht van de Amerikaanse buitenlandse politiek
      • het aangezicht van het Nederlandse cabaret
      • het aangezicht van het Vlaamse theaterlandschap

      Het traditionele systeem kent één erg belangrijk onderscheid, dat tussen vocalen en consonanten. Dit is een belangrijk gegeven dat het hele aangezicht van de fonetiek bepaalt.

      http://users.pandora.be/hofmans/laver.htm,

      Ook in de filosofie van Epicurus (341-271) vindt men dit naturalisme terug. Het was echter een andere opvatting die lange tijd het aangezicht van de Griekse filosofie zou bepalen.

      http://allserv.rug.ac.be/~frvandun/Texts/Rechtsfilosofie/RFgent-0.htm,

      Van de eerste vrouw in de geschiedenis van de Verenigde Staten die de belangrijke post bekleedt, wordt verwacht dat ze de stijl en het aangezicht van de Amerikaanse buitenlandse politiek zal veranderen.

      De Standaard,

      Aan het begin van zijn carrière vormde Freek de Jonge samen met Bram Vermeulen het duo Neerlands Hoop in Bange Dagen. Samen veranderden ze het aangezicht van het Nederlandse cabaret voorgoed.

      http://www.freekdejonge.nl/biografie/index.html

      Uit onze cijfers blijkt dat het aangezicht van het Vlaamse theaterlandschap op tien jaar tijd gevoelig veranderd is.

      http://www.vti.be/pdf/VTi_acteursonderzoek1.pdf,

      aangezicht 4.0

      persoon die ergens symbool voor staat; iemand die een bepaalde zaak een gezicht geeft; boegbeeld

      Algemene voorbeelden


      De commissie-Dutroux werd een symbool voor het zelfreinigend vermogen van de democratie en Verwilghen het aangezicht van een integere politiek.

      De Standaard,