superager 1.0
(gezondheid, geneeskunde en zorg; biologie; neologisme)
Semagram (extra betekenisinformatie)
Een superager…
is een oudere; is een persoon
- [Leeftijd] is tachtig jaar of ouder
- [Eigenschap of hoedanigheid algemeen] heeft de cognitieve functie van iemand die decennia jonger is; heeft nog een heel goed geheugen en een scherp denkvermogen voor iemand van tachtig jaar of ouder
- [Stoffelijke eigenschap algemeen] heeft waarschijnlijk relatief grote neuronen in de entorinale schors (een gedeelte naast de hippocampus) van zijn hersengebied en heeft door die neuronen een kleinere kans om alzheimer te krijgen
Algemene voorbeelden
Dat het brein krimpt met de jaren en herinneringen minder scherp worden, hoort bij het ouder worden. Toch zijn er mensen, zogeheten superagers, voor wie dat niet lijkt te gelden. Hun geheugen blijft even scherp als dertig jaar eerder.
Zeer modern onderzoek toont aan dat bepaalde type cellen in de hersenen de geest constant jong houden. Hoogbejaarden (ouder dan 80 jaar) die nog over een scherpe geest beschikken, hebben veel grotere neuronen dan mensen die vele jaren jonger zijn. Dat blijkt uit onderzoek van de Northwestern University in de Amerikaanse staat Illinois. Bij deze zogenoemde superagers is er iets bijzonders aan de hand in een hersengebied dat de entorinale schors wordt genoemd. De superagers zijn waarschijnlijk geboren met grotere neuronen, denken de wetenschappers. Ook hebben dit type neuronen een sterke weerstand om de ziekte van Alzheimer te ontwikkelen.
In de wetenschap worden ze superagers genoemd: tachtigplussers die mentaal functioneren alsof ze 50 of 60 zijn. Ze zijn zeldzaam: naar schatting zo'n 5 procent van de ouderen is superager. Wat is hun geheim?
Hoe maak je dat je brein op je tachtigste nog even goed werkt als het geheugen van een 55-jarige? Door je hersenen ook op latere leeftijd geregeld te pijnigen. Dat zeggen wetenschappers die zogenoemde superagers bestuderen: 80-plussers van wie het geheugen en concentratievermogen stukken beter zijn dan dat van hun leeftijdsgenoten. Het brein van 80-plussers die uitzonderlijk goed scoren op cognitieve testen, ziet er op scans zichtbaar anders uit.
"Het idee van een superager suggereert dat het lot bepaalt of je er één bent of niet, terwijl ook je levensstijl een grote rol speelt in hoe je hersenen verouderen."
Hoogbejaarden die nog over een scherpe geest beschikken, hebben veel grotere neuronen dan mensen die vele jaren jonger zijn. Dat blijkt uit onderzoek van de Northwestern University in de Amerikaanse staat Illinois. Het gaat om mensen die ouder dan tachtig jaar zijn. Bij deze zogenoemde superagers is er iets bijzonders aan de hand in een hersengebied dat de entorinale schors wordt genoemd.
Etymologie
| Aard herkomst | leenwoord |
|---|---|
| Vroegste datering | 2017 |
| Brontaal | Engels |
| Vorm in brontaal | superager |
| Betekenis in brontaal | idem |
| Bedenker | Het woord is gemunt door de Amerikaanse neuroloog Dr. M. Marsel Mesulam. |
| Samenhangende woorden (betekenis) | granfluencer; jagger; vitalo |