kas


kas 1.0

beschermende ombouw, bijvoorbeeld bij een horloge, orgel of wiel; omhullende buitenkant

Semagram


Een kas…

is een ombouw

  • [Geheel] kan onderdeel van een voorwerp zijn (zoals bij een horloge of een orgel) of zich direct om een voorwerp heen bevinden (zoals bij een wiel)
  • [Functie] dient ter bescherming
  • [Stoffelijke inhoud] bevat iets dat beschermd moet worden, bv. kwetsbare onderdelen

    Algemene voorbeelden


    Libert was zodanig gedegouteerd door het voorval dat hij per se teamspirit in de Dakar wil injecteren. Hij wil zijn Toyota Trophy omvormen tot een soort Fun Cup van de woestijn. Hij laat een buizenchassis ontwikkelen, een soort buggy, waarop de deelnemer de motor en de kas van zijn voorkeur kan laten monteren.

    http://www.standaard.be/cnt/dst10012001_089,

    Combinatiemogelijkheden


    met adjectief ervoor


    • een gouden kas

    Twee perfect onderhouden en werkende gouden uurwerken van Omega. De ene heeft een leder band met gouden kas, het andere is volledig in 18k goud uitgevoerd.

    https://www.2dehands.be/bijoux-horloges/horloges/herenhorloge/gouden-omega-deville-18-karaat-397063194.html

    met voorzetselgroep


    Voorzetsel: van

    • de kas van het orgel
    • de kas van het wiel

    De kas van het orgel bestaat uit geschilderd massief grenenhout.

    http://www.pk-zundert.nl/balustradeorgel_history.asp,

    Plaats het wiel in de kas zodat de vlakke kanten van de witte beugels de kas van het wiel raken [...]. Controleer het speelgoed regelmatig om na te gaan of alle schroeven, moeren en andere onderdelen op hun plaats zitten en niet zijn beschadigd.

    https://www.imaginarium.pt/pdfs/63768_1.pdf

    Woordfamilie


    Als deel van een afleiding


    Als deel van een afleiding


    Als rechterlid in samenstellingen en samenkoppelingen


    kas 2.0

    gebouw voor bloemen of planten dat vaak van glas gemaakt is, zodat de ruimte warm blijft; beschermende ruimte voor gewas

    Betekenisbetrekking


    specialisering
    Betrokken betekenissen 1.0 : 2.0

    Semagram


    Een kas…

    is een gebouw

    • [Materiaal] heeft vaak een dak en wanden van glas, soms ook van plastic
    • [Functie] dient om gewassen te beschermen of te kweken
    • [Eigenschap of hoedanigheid algemeen] is vaak verwarmd en verlicht en heeft vaak lucht met een hoog vochtgehalte
    • [Bezitter of eigenaar] is in het bezit van een tuinder, een particulier, en bv. een dierentuin e.d.
    • [Stoffelijke inhoud] bevat bloemen, groenten, andere planten of soms ook dieren (bv. vogels of vlinders)

    Algemene voorbeelden


    In de tuinbouw is het van groot belang dat het glas van de kas schoon blijft. Hoe vuiler de ramen zijn des te minder licht komt er binnen en dat is weer nadelig voor de teelt die onder het glas staat.

    http://www.vanveldhoven.nl/index2.html

    "Voor elke Nederlander is aardgas normaal. 98 Procent van de huishoudens gebruikt aardgas, 4600 bedrijven en elfduizend kassen zijn verbonden met het aardgasnet."

    http://www.delta.tudelft.nl/jaargangen/27/17/aardgas.html,

    Ook kan een voorschrift inhouden dat ter voorkoming van lichthinder als gevolg van kassen waar inductieverlichting wordt gebruikt een haag van coniferen geplaatst moet worden rond de kassen.

    http://www.omgevingsrecht.nl/Artikel/0305-150AR.pdf,

    Het Westland: een gebied waarin kassen en groen een belangrijk deel van het gezicht van de streek bepalen. Ingeklemd tussen Rotterdam, Den Haag, Delft en de zee.

    http://www.naaldwijk.nl/,

    Sommige tuinders in Aalsmeer verwaarlozen hun kassen liever dan ze met verlies te verkopen.

    NRC,

    Combinatiemogelijkheden


    als object bij een werkwoord


    • de kas bouwen
    • kassen bouwen

    De tuin en vissen waren de enige vreugdes van Grand Maurice en Machance moedigde hem aan nieuwe bloemen en bomen te planten. Hij bouwde de kas en de stenen muur langs de groentetuin.

    De jongen die alles goed wou denken, Ben Faccini,

    Hierbij wordt gedacht om naast biologische vollegrondsgroenten te telen, ook een kas te bouwen om biologische groenten onder glas te kunnen kweken, en zodoende het seizoen te kunnen verlengen.

    http://home.consunet.nl/~cb010260/

    Het officiële onderwerp was Sha'aths voorstel om kassen te bouwen in de Gazastrook en een Palestijnse bloemenexport naar Europa op gang te brengen.

    NRC,

    met adjectief ervoor


    • een glazen kas
    • glazen kassen
    • grote kassen
    • een kleine kas
    • een ruime kas
    • de tropische kas

    De glazen kas was volledig van de buitenwereld afgesloten: het lag in de bedoeling uit te testen of een kunstmatige aarde kon worden gebouwd, die bijvoorbeeld op lange ruimtereizen een bemanning in leven kon houden.

    De Standaard,

    Veel gewassen die in ons land worden geteeld, zijn [...] subtropisch van oorsprong. Daarom groeien ze in glazen kassen.

    http://home.wxs.nl/~koolh048/

    Aangezien het Nederlandse voorjaar, behalve de laatste dagen, bijna altijd guur en koud is, kun je in de lente maar het beste tochtjes maken naar plaatsen waar grote kassen zijn.

    NRC,

    De camping van Geertse ligt achter een kleine kas met tomaten en komkommers.

    NRC,

    In de rechtervleugel vind je de Tropenkas, een ruime kas met tropische vogels en planten.

    http://www.anolis.be/docs/and199911.htm

    Het rubberboompje, 40 centimeter klein, werd door directeur Willem Beekman uit India gehaald. Het staat in de prachtige nieuwe tropische kas van de Hortus Botanicus en is nu, in 1995, al bijna 2,5 meter hoog.

    http://www.condomerie.com/Rubberboom.html

    met adjectivisch tegenwoordig deelwoord


    (neologisme)
    • de drijvende kas
    • drijvende kassen

    De drijvende kas is ontwikkeld om in gebieden die voor waterberging worden gebruikt dubbel grondgebruik mogelijk te maken.

    http://www.groenblauwenetwerken.nl/projects/floating-greenhouse-naaldwijk-the-netherlands/

    'De drijvende kas is een voorbeeld van hoe de Nederlandse glastuinbouw in Zuid-Holland haar positie als Greenport kan behouden en versterken door innovatief en duurzaam na te denken over meervoudig grondgebruik.' Dit zei algemeen directeur Jacques Teelen van de bloemenveiling FloraHolland vanochtend in Naaldwijk tijdens het officiële startsein voor de bouw van de eerste drijvende kas ter wereld.

    http://www.infrasite.nl/news/news_articles.php?ID_nieuwsberichten=2496,

    Drijvende kassen op het water. Dat is volgens bouwbedrijf Dura Vermeer Groep in Zoetermeer de oplossing voor ruimtegebrek in de glastuinbouw. Het bedrijf studeert op de technische en financiële haalbaarheid van het idee en zoekt tegelijk naar polders en waterbekkens voor de drijvende kassen.

    https://krantenbankzeeland.nl/issue/pzc/2000-07-08/edition/null/page/17?query=drijvende%20kas,

    Drijvende kassen kunnen sterk tegemoetkomen aan de groeiende ruimtevraag en de milieuproblematiek in de glastuinbouw.

    Haagsche Courant,

    Rozen kweken in grote drijvende kassen. Volgens een rapport dat donderdag is aangeboden aan de provincie Zuid-Holland, is het technisch mogelijk en bovendien te financieren.

    https://www.nu.nl/nuzakelijk-overig/2443836/drijvende-kas-stuk-dichterbij.html,

    met adjectivisch voltooid deelwoord


    (Vergelijk de verbinding warme kas.)
    • een verwarmde kas
    • verwarmde kassen

    Isoleer een verwarmde kas met een kachel nooit potdicht, want de vlam kan doven door zuurstofgebrek.

    De Standaard,

    'Je kunt denken aan climax-cultures voor koude grond, voor de plastic tunnel, voor de koude kas en voor de licht verwarmde kas.'

    NRC,

    Iedere week stellen wij voor u een groente-pakket samen. De inhoud is afhankelijk van wat het seizoen ons biedt; wij hebben géén verwarmde kassen waarin wij 's winters tomaten oid. kweken.

    http://www.2linden.nl/

    met voorzetselgroep


    Voorzetsel: in

    • een kas in het Westland
    • de kassen in het Westland

    Tieners reden met honderdvijftig door de polder, schooljongens schopten de conducteurs van de trein en wie een vracht smokkelwaar kwijt moest, stalde die in een kas in het Westland, want daar durfde toch niemand te komen.

    Gouden bergen, Herman Stevens,

    Bij het horen van het woord hagelschade denken we voornamelijk aan schade die door hagel wordt toegebracht aan de kassen in het Westland, of aan het fruit in onze boomgaarden.

    http://www.vebidak.nl/

    In de slaappanden brengen huisjesmelkers vele honderden illegaal in Nederland verblijvende mensen onder. Veelal gaat het om Bulgaren die in onder meer de kassen in het Westland werk proberen te vinden.

    ANP,

    Voorzetsel: met

    • kassen met bloemen
    • een kas met komkommers
    • een kas met planten
    • een kas met tomaten
    • een kas met tropische vogels

    Een kolossaal heiligdom voor duizend mensen dat zou moeten komen achter de huidige kerk, waar nu grote kassen met bloemen staan.

    NRC,

    De camping van Geertse ligt achter een kleine kas met tomaten en komkommers.

    NRC,

    In de rechtervleugel vind je de Tropenkas, een ruime kas met tropische vogels en planten.

    http://www.anolis.be/docs/and199911.htm

    Voorzetsel: van

    • een kas van een rozenkweker

    Zuidbroek werd plotseling opgeschrikt door een windhoos, die in luttele seconden een kas van een rozenkweker vrijwel compleet vernielde.

    http://members.home.nl/wxgr/index.htm?hoos.htm,

    in voorzetselgroep


    • in (de) kassen
    • kweken in kassen
    • in de kas staan
    • in de kas telen
    • teelt in kassen

    Ook bedrijven die actief zijn in de tuinbouw kunnen volop gebruik maken van duurzame energie. Juist hier wordt - met name in de kassen - veel energie verbruikt.

    http://www.duurzame-energie.nl/de/nonprofit/agrariers.html

    In de jaren zeventig werd methylbromide bij tuinders gebruikt om de grond in kassen te ontsmetten.

    NRC,

    "Misschien moeten we wel aan andere teelt gaan denken. IJsbergsla misschien. Probleem daarbij weer is dat we niet alle soorten ijsbergsla in kassen kunnen kweken."

    NRC,

    De meloen wordt in kassen gekweekt en is daardoor het hele jaar door verkrijgbaar.

    http://www.hollandsepot.dordt.nl/producten/producten.htm

    Later maakten de olijfbomen de maaimachines het werken onmogelijk en begonnen de boeren lager bij de kust tomaten te kweken in kassen.

    Werk, Josse De Pauw,

    Bambusa vulgaris. Tropische bamboe, geschikt als kamerplant. In de Hortus te Haren staat in de kas een exemplaar van 7 meter hoogte met vuistdikke stengels.

    http://members1.chello.nl/~j.kevenaar/

    Vooral de groenten die niet in de kas stonden hadden echt moeite om door te groeien en alles is daardoor dit jaar wat later.

    http://www.2linden.nl/

    Omdat postelein tijdens de groei veel vocht en warmte nodig heeft, wordt deze groente bijna altijd in de kas geteeld.

    http://www.hollandsepot.dordt.nl/producten/producten.htm

    De teelt van asperge in kassen en onder plastic kappen komt de laatste jaren steeds meer in de belangstelling.

    http://www.delocht.nl/default.htm

    • een gebied met kassen
    • de tuin met de kassen

    Het zag uit op een gebied met kassen aan de westzijde van de Nieuwe Meer.

    Het Bureau. Dl. 6: Afgang, J.J. Voskuil,

    De tuin met de kassen was onzichtbaar.

    Engelen van het duister, Jan Siebelink,

    • andijvie uit de kassen
    • rozen uit kassen

    In de wintermaanden en in het vroege voorjaar komt de andijvie uit de kassen, deze andijvie is veel zachter dan van de koude grond (kortere kooktijd).

    http://www.degroentenman.nl/

    Rozen die nu uit kassen komen zijn misschien met gif bespoten, maar weet u wel dat rozebloemblad in olie een heel goed middel is voor huidkwalen.

    Meppeler Courant,

    met ander, nevengeschikt substantief


    • kas en serre
    • kas of serre

    In kas en serre is een goede biologische bestrijding met tripsroofmijt mogelijk.

    http://www.kwekerij-mostert.nl/homeframe.htm

    Wie over een koude kas of verwarmde serre beschikt kan daar gevoelige planten overwinteren.

    De Standaard,

    • de tuin, kas en het terras
    • tuin en kas
    • de tuinen en de kassen
    • de tuinen en de kassen
    • tuinen en kassen

    Vooral zaden van sierplanten voor de tuin, kas en het terras maken deel uit van hun assortiment.

    De Standaard,

    In en bij de boerderij zullen de bewoners van Het Erf en, dankzij een uniek samenwerkingsverband met de Stichting Dagverbljven Meppel, thuis- en elders wonende verstandelijk gehandicapten de mogelijkheid hebben tot een zinvolle dagbesteding door onder andere het verzorgen van dieren en bezig zijn in tuin en kas.

    Meppeler Courant,

    Ir. D.J. Nijman, vestigingsdirecteur zal het onderwijs van de school in Frederiksoord toelichten en een rondleiding door de school, de tuinen en de kassen verzorgen.

    Meppeler Courant,

    Ook de politiek, inclusief GroenLinks, heeft te laat onderkend dat de Hortus meer was dan tuinen en kassen, die zichzelf moesten kunnen bedruipen.

    http://web.inter.nl.net/users/GroenLinksGroningen/

    Vaste verbindingen


    koude kas


    1. onverwarmde kas; kas waar louter warmer is door met behulp van de wanden de warmte van de zon optimaal te gebruiken en vorst tegen te houden

      Antoniem: warme kas

      De zaden worden gezaaid in de herfst (volgens Cobb zes weken na het oogsten), buiten in een koude kas of in een zaaibedje met een plaat glas er over en daarna, stel ik me voor - niemand is kristalhelder over de details - worden ze de volgende lente uitgeplant.

      NRC,

      De koude kas is een hulpmiddel om het teeltseizoen te verlengen. Winterpostelein, veldsla en peterselie groeien hier 's winters.

      http://www.dekleineaarde.nl/

      Wie over een koude kas of verwarmde serre beschikt kan daar gevoelige planten overwinteren.

      De Standaard,

    warme kas


    1. kunstmatig verwarmde kas

      Antoniem: koude kas

      Toch is de ixora-teelt niet zo eenvoudig, zonder bodemwarmte en een temperatuur van 25 tot 30° C is het moeilijk om de stekken aan de groei te krijgen! Voor gewone stervelingen zonder warme kas blijkbaar een zware opgave.

      De Standaard,

      De verwarring wordt nog vergroot doordat sommige zoete aardappelsoorten ook wel eens onder de naam 'yam' worden aangevoerd - of omgekeerd. De belangrijkste soorten voor de Westeuropese markt zijn de yam en twee soorten die bekend zijn onder de naam aardappelyam. Van een van deze laatste, De batatas, krijgt de amateurtuinder wel eens kleine plantknollen aangeboden die 'Igname de Chine' worden genoemd. Half mei geplant (in de warme kas), leveren ze omstreeks november langwerpige knollen van ± 40 cm lengte.

      http://www.hollandsepot.dordt.nl/producten/producten.htm

      De meeste Brugmansia of Datura-soorten verdragen geen vriestemperaturen maar Brugmansia sanguineum en - arborea verdragen wel enkele graden. Zo liggen de temperaturen die schade kunnen veroorzaken bij warme kas planten rond de 10°C boven het vriespunt, de reden dat zij boven de 10°C moeten overwinterd worden.

      http://www.groengids.be/

    Woordfamilie


    Als deel van een afleiding


    Als rechterlid in samenstellingen en samenkoppelingen


    Als linkerlid in samenstellingen en samenkoppelingen


    Als deel van een samenstellende samenstelling


    kas 3.0

    geld dat een organisatie ter beschikking heeft; geldkas; geldvoorraad; soms ook: geldvoorraad met een specifiek oormerk; fonds

    Betekenisbetrekking


    specialisering
    Betrokken betekenissen 1.0 : 3.0

    Betekenisbetrekking


    metonymie
    Betrokken betekenissen 1.0 : 3.0

    Semagram


    Een kas…

    is een voorraad

    • [Samenstelling] bevat geld
    • [Ongewone of afwijkende eigenschap of hoedanigheid] kan een concrete, fysieke voorraad geld (een kistje met geld) zijn of alleen in digitale vorm bestaan
    • [Bezitter of eigenaar] behoort toe aan een bedrijf, organisatie, stichting, instelling, etc.
    • [Onstoffelijke inhoud] omvat de liquide middelen van een bedrijf, organisatie, stichting, instelling, etc.

    Algemene voorbeelden


    De 30-jarige overvaller [...] dwong haar de kas te openen en ging er uiteindelijk vandoor met ruim fl. 300,-.

    Meppeler Courant,

    Ondanks een grote verbouwing om te kunnen voldoen aan de strenge milieu-eisen met betrekking tot geluid had de kas een positief saldo.

    Meppeler Courant,

    Combinatiemogelijkheden


    als object bij een werkwoord


    • de kas beheren
    • de kas controleren
    • de kas opmaken
    • de kas spekken

    De Ziekenfondsraad werd een maand geleden met een diepgaand onderzoek belast omdat deze instelling de uitvoering van de AWBZ controleert en de kas van het fonds beheert.

    NRC,

    Hij deed de dagelijkse afrekening, controleerde de kas, stelde het werkplan op voor de volgende dag en ging bij zichzelf na: was alles gedaan wat vandaag gedaan had moeten worden?

    https://books.google.nl/books?id=Ysa5CQAAQBAJ&pg=PT15&lpg=PT15&dq=%22controleerde+de+kas%22&source=bl&ots=n37tHNVJ0f&sig=SqmnOWapsmldPbS2bL-njKrBQ-I&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwi-o8apr-vYAhWlAMAKHdZoDVYQ6AEIKTAA#v=onepage&q=%22controleerde%20de%20kas%22&f=false,

    Hij begon de kas op te maken. Als hij de kas had opgemaakt kon hij alsnog besluiten om te vertrekken. Binnen enkele minuten was hij klaar. Hij haalde het papiergeld uit de kassa en stopte het in zijn broekzak.

    Alle vogels van de wereld, Daphne Buter,

    Ze is nu verkoopster in een betere kledingzaak in het centrum van Utrecht [...]. "Ik hou per week 150 gulden over om van te leven. Ontzettend weinig", vindt ze. "En ik moet er best hard voor werken. Het is niet alleen mensen helpen, maar ook de rekken aanvullen, de winkel veranderen en de kas opmaken."

    NRC,

    Vanuit het kassascherm wordt aan het einde van de dag ook de kas opgemaakt. Druk op de knop "Kasopmaak" rechtsonder in het kassascherm.

    http://www.vanmechelen.be/files/han/SOF%20CAS%202005%20Casocom.pdf,

    Om de kas te spekken geeft de groep zo nu en dan demonstraties op campings en andere recreatiebedrijven, maar vooralsnog blijft financiële erkenning door de overheid uit.

    Meppeler Courant,

    Naast televisiewerk weet Brard de kas tegenwoordig ook te spekken met de nodige advertentiecampagnes.

    Trouw,

    Die Trustees zijn stuk voor stuk vooraanstaande zakenmensen die de kas van het museum spekken met forse schenkingen.

    http://www.lysias.be/Texts/NL_SFMOMA.htm

    met adjectief ervoor


    • de algemene kas
    • de centrale kas
    • de gemeentelijke kas
    • een openbare kas
    • private kassen
    • de publieke kas

    In totaal ging sinds 2005 al 260 miljoen euro aan belastinggeld naar de algemene kas van 192 gemeenten, zo blijkt uit een doorlichting van de VMM.

    http://www.standaard.be/cnt/dmf20131127_00859200,

    In 1972 zijn de tegoeden naar de algemene kas van het ministerie overgeboekt.

    http://www.cidi.nl/media/1999/parool.260299.html,

    Ook de universiteit pikt haar graantje mee. Het gefactureerde bedrag komt voor 17% ten goede aan de centrale kas van de unief voor wat betreft de "overhead" of de kosten voor de werking van een instelling. Concreet betekent dit dat het overheadbedrag de indirecte kosten zoals het gebruik van de universitaire structuur, de energiefactuur en administratiekost moet dekken.

    http://steentijd.schamper.be/502/maatschappelijke-dienstverlening-van-de-ugent,

    Tot diep in de negentiende eeuw was de wodka-produktie het monopolie van tsaar en adel, kortom, van de staat. Een significant deel van de schatkist kwam uit de accijnzen op drank. Dat was zo lucratief omdat de inkomsten uit wodka twee keer zo hoog waren als de uitgaven voor de produktie ervan, waarvan meer dan de helft aan de staat moest worden afgedragen. Tussen 1800 en 1900 wist de centrale kas de inkomsten uit deze vorm van indirecte belasting te verzesvoudigen.

    NRC,

    Z. was sinds vorige week al met ziekteverlof wegens de commotie na de publikatie van een onderzoek van de Ziekenfondsraad naar "oneigenlijke declaraties" van medische kosten aan de centrale kas van de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ).

    NRC,

    De gewezen gemeenteontvanger van Deerlijk moet opdraaien voor een tekort van enkele miljoenen in de gemeentelijke kas van Deerlijk.

    http://www.standaard.be/cnt/dst18052001_023,

    Door het activeren en uitvoeren van zulk een beleid ontstaan ruime mogelijkheden tot het aanvullen van de gemeentelijke kas, maar ook die van de ondernemers.

    http://www.vvdsteenbergen.nl/

    Voor hen die om geen aanwijsbaar noodzakelijke reden een beroep doen op de openbare kas, dienen programma's beschikbaar te zijn om zo spoedig mogelijk (weer) te gaan deelnemen aan het arbeidsproces.

    http://www.vvdsteenbergen.nl/

    Vandaag staan in totaal 12 federale kinderbijslagkassen in voor de uitbetaling van de uitkering, één openbare kas en elf private kassen die met het oog op rationalisering zich aan het organiseren en verenigen zijn.

    https://nl.metrotime.be/2017/11/17/news/kinderbijslag-brussel-naar-een-publieke-en-vier-private-kinderbijslagkassen-in-brussel/,

    Deze verblijfskaart - die naast de reeds bestaande verblijfskaart met de duur voor vijf jaar zou komen - vervalt als een aanspraak wordt gemaakt op de publieke kas of bij verstoring van de openbare orde.

    http://www.ser.nl/publicaties/default.asp?Desc=publicaties_adviezen_arbeidsmobiliteit,

    De behoeften aan onderwijs en andere leermogelijkheden vanuit de samenleving zullen altijd groter zijn dan de overheid uit de publieke kas kan dekken.

    https://issuu.com/klasse.be/docs/kvl_115?e=13590067/13975957#search,

    ((vooral) in België)
    • de, zijn federale kas

    Het grootste deel van de rechtstreekse perssteun komt uit de federale kas.

    De Standaard,

    Voor die vennootschapsbelasting moest de federale regering nog over de brug komen, maar het signaal kwam dat premier Jean-Luc Dehaene dat geen a priori slechte idee vond. Te meer omdat zijn federale kas nagenoeg leeg is en het hem goed uitkomt wanneer de deelstaten een stuk van de kostenverlagingen voor bedrijven voor hun rekening nemen.

    De Standaard,

    • de, een lege kas

    Omdat we de organisatie van het Havelter feest niet willen dwarsbomen hebben we er bewust voor gekozen om geen geld in te zamelen via een intekenlijst. En bij een eerste feest werk je nu eenmaal met een lege kas. De entreegelden van de feestavond zijn daarom een belangrijke bron van inkomsten, waarmee we het feest kostendekkend kunnen maken.

    Meppeler Courant,

    Tegen 10 juni laat de federale overheid de Rederscentrale ook weten hoeveel geld er is om de bijna lege kas van het Redersfonds - dat reders in moeilijkheden ondersteunt - te stijven.

    De Standaard,

    met voorzetselgroep


    Voorzetsel: van

    • de kas van Amazon.com
    • de kas van de afdeling
    • de kas van de koffiebar
    • de kas van de onderneming
    • de kas van de organisatie
    • de kas van de overheid
    • de kas van de scheepswerf
    • de kas van de stichting

    Afgelopen vrijdag ging opnieuw een schok door de internetwereld toen uit onderzoek bleek dat de kas van Amazon.com, 's werelds grootste e-tailer, bijna leeg is.

    ANP,

    Financiële acties om de kas van de afdeling te spekken zijn het hele jaar mogelijk.

    http://www.jongnederland.nl/

    Zestienduizend dinar is de rekening voor een Turkse koffie en een biertje, maar we hebben alleen maar een biljet van 50.000 en de kas van de koffiebar is leeg, geen wisselgeld.

    NRC,

    De kas van de onderneming was zo goed als leeg en er dreigden acute betalingsmoeilijkheden.

    De Standaard,

    Al het geld dat opgehaald wordt, komt in de kas van de organisatie terecht.

    De Standaard,

    De onderwijswet bepaalde [...] niet dat uitsluitend niet-godsdienstige scholen uit de kas van de overheid bekostigd konden worden.

    http://oud.refdag.nl/toer/010526toer23.html,

    Geen nood, dachten enkele handige jongens, en werkten een dubieuze constructie uit om te verdoezelen dat het geld toch in de kas van de scheepswerf belandde.

    De Standaard,

    De schenking van de jeugdsoos wordt gerealiseerd door een storting van 250 gulden in de kas van de stichting 'Vrienden van het Vonder'.

    Meppeler Courant,

    Voorzetsel: voor

    ((vooral) in België)
    • kassen voor kinderbijslag en interbedrijfsgeneeskundige diensten
    • de kas voor jaarlijkse vakantie
    • de kas voor sociale zekerheid
    • de kas voor werkeloosheidsvergoeding
    • de kas voor ziekteverzekering

    De samenvoeging van de activiteiten ziekenfondsen, sociale verzekeringskassen voor zelfstandigen, sociale secretariaten, kassen voor kinderbijslag en interbedrijfsgeneeskundige diensten van beide groepen, die ongeveer even groot zijn, moet eind volgend jaar afgerond zijn.

    De Standaard,

    Formaliteiten die door een onderneming die personeel in loondienst aanwerft, moeten vervuld worden: inschrijving bij de R.S.Z.; aansluiting bij een compensatiekas voor gezinstoelagen; aansluiting bij een kas voor jaarlijkse vakantie; inschrijving van de werknemer inzake pensioenaangelegenheden, in voorkomend geval.

    http://user.online.be/~fschram/welcome_t.htm,

    Vervulling van periodieke formaliteiten (maandelijkse, trimestriële en jaarlijkse); inzake fiscaliteit: directe belastingen en B.T.W.; inzake sociale zekerheid: bijdragen aan de kas voor sociale zekerheid; inzake boekhouding: inventaris, jaarrekeningen (+ neerlegging).

    http://user.online.be/~fschram/welcome_t.htm,

    Vorig jaar had die dienst de uitbetalingen overgenomen van de kas voor werkloosheidsvergoeding, die hem maandelijk 2.400 Zwitserse frank (ongeveer 60.000 frank) uitbetaalde.

    De Standaard,

    Een politieke verkaveling waarin Force Ouvrière sinds 28 jaar het voorzitterschap heeft van de kas voor ziekteverzekering, wat voor de vakbond een aanzienlijke machtsbasis is.

    De Standaard,

    in voorzetselgroep


    • in kas hebben
    • geld in kas krijgen
    • in kas zijn
    • in kas zitten
    • in de kas

    Als de onderneming niet voldoende geld in kas had, was dat niet meteen een probleem.

    De Standaard,

    Als het geld was geïnvesteerd in dollarobligaties dan zou de sjeik nu zeven miljard dollar in kas hebben gehad, zo stellen de aandeelhouders.

    NRC,

    Voor het inrichten van de ontmoetingsruimte start er aanstaande donderdag een actie, om geld in kas te krijgen.

    Meppeler Courant,

    Zij krijgt ook geld in kas via betaalde uitstappen en concerten.

    http://www.elis.ugent.be/rb/ie/overzicht.html,

    Er is momenteel geen dubbeltje in kas en dat zou betekenen dat bij aanhouden van het personeelsbestand er geen salarissen kunnen worden uitbetaald.

    Meppeler Courant,

    Het bedrijf zegt dat er nog genoeg geld in kas is.

    NOS Nieuws,

    Als er al geld in kas is, gaat dat naar de aansluiting van het dorp op het gasnet.

    De Standaard,

    Zogenaamd zitten ze vol maar ik heb eerder het idee dat er niet genoeg geld in kas zit om mij te kunnen betalen.

    http://www.discappy.nl/akc/ind_journaal.html,

    Sommige betrokkenen veronderstellen dat een deel van het geld terecht komt in de kas van de Russische luchtvaartmaatschappij Aeroflot.

    NRC,

    Vele mensen zijn er van overtuigd dat lastenverlagingen een gat in de kas van de overheid slaan.

    http://www.oliviercuvelier.be/programma.pdf

    Vanwege de gevolgen voor onroerendgoed-belasting en huurwaardeforfait vloeit dan ook meer geld in de kas van Rijk en Gemeenten.

    NRC,

    • naar de kas vloeien
    • naar de kassen vloeien
    • in de kas vloeien
    • in de kas (laten) terugvloeien

    Wat overblijft, vloeit naar de kas van het korps.

    Meppeler Courant,

    De amateurs zouden in een nieuwe struktuur nog altijd kunnen genieten van een dotatie, maar volgens de achttien hoort het tv-geld te vloeien naar de kassen van de profklubs, "de enigen die het grote publiek interesseren".

    De Standaard,

    De opbrengsten uit verkoop van gronden voor het aan te leggen businesspark nabij stadion De Meerdijk, moeten voor een belangrijk deel in de kas van de BVO vloeien.

    Nieuwsblad van het Noorden,

    De raad van Zuidwolde kon woensdagavond echter een bedrag van fl. 586.563,-, over van de gemeenterekening 1994, terug laten vloeien in de eigen kas.

    Meppeler Courant,

    • via een kas
    • via de kas

    De situatie voor de ambtenaren is nog anders. Zij krijgen precies dezelfde kinderbijslaguitkeringen als de werknemers. Hun werkgevers betalen die rechtstreeks uit, niet via een kas; daardoor zijn de kosten ervan minder goed bekend.

    De Standaard,

    In het KPMG-rapport staat ook het nodige over uitgaven die binnen Koop Tjuchem regelmatig met de creditcard zijn gedaan [...]. Er worden nogal stevige bedragen via de kas en de creditcard uitgegeven.

    http://www.tweede-kamer.nl/documentatie/stenografische_verslagen/Verhoren_enquete_Bouw.jsp?ComponentID=11131=1225#1,

    Vaste verbindingen


    een greep in de kas doen


    1. Vormvariant: een greep uit de kas doen ((vooral) in Nederland)

      geld uit de kas gebruiken terwijl het niet de bedoeling is of zelfs verboden is; geld uit een kas stelen; geld onteigenen

      Synoniem: met de hand in de kas zitten ((vooral) in Nederland)

      De officiële woordvoerder van de Centrale Rabobank Nederland laat weten dat de ontslagen directeur geen greep in de kas van de bank heeft gedaan.

      Meppeler Courant,

      De groep rond stichter J. P. deed te pas en te onpas een greep in de kas. P. keerde zichzelf tegen het verbod van de Nationale Bank in dividenden uit.

      http://www.standaard.be/cnt/dmf20160615_02341800,

      "Er is juridisch niets tegen hem in te brengen, hij heeft geen greep in de kas gedaan of zo, maar er valt gewoon niet met hem samen te werken."

      NRC,

      Zo wees hij erop dat een deel van de aantijgingen tegen A.V. afkomstig zijn van een oud-boekhouder die zelf een greep uit de kas heeft gedaan.

      NRC,

      Verheul: 'Als je gebukt gaat onder een stevige Wehkamp-schuld, in het krijt staat bij de kredietbank in Tiel en je kinderen hebben honger, dan is het toch geen misdrijf als je een greep uit de kas doet? De verleiding is groot.'

      http://www.groene.nl/1998/7/jvc_gvb.html,

    in de kas graaien


    1. geld uit de kas gebruiken terwijl het niet de bedoeling is of zelfs verboden is; geld uit een kas stelen; geld onteigenen

      Synoniem: met de hand in de kas zitten; een greep in de kas doen ((vooral) in Nederland)

      "Maar niemand kan nog zeggen dat de politici heimelijk in de kas van de staat graaien, dat is afgelopen."

      De Standaard,

      Een democratische staatsvorm heeft voor degenen die graag in de kas graaien of de bevolking afpersen ongezellige bijverschijnselen zoals een onafhankelijker optredende rechterlijke macht, een pers die zich niet laat muilkorven en niet-vervalste verkiezingen waar de oppositiepartijen niet zullen nalaten financiële schandalen aan de kaak te stellen.

      De Standaard,

      De Amerikaanse wetenschappelijke wereld is niet zo gelukkig met de jongste manier van de Nasa om het Internationale Ruimtestation op schema en binnen budget te houden: graaien in de kas van de wetenschappers.

      De Standaard,

    in kas houden


    1. ( Gezegd van geld, overige waardepapieren, geldbedragen)
      ter beschikking hebben; als reserve vasthouden

      Je kan altijd geld aan goede dossiers besteden, in de zachte of de harde sector. Het wordt een uitdaging om daaraan te weerstaan, want we moeten dat overschot in kas houden.

      De Standaard,

      Moet de ambtenaar niet zo beleefd zijn er een berekening bij te voegen, en moet de staat geen interest betalen over bedragen die hij jarenlang in kas houdt?

      De Standaard,

      Omvangrijke kasoverschotten worden juist op de geldmarkt geplaatst, tegen een marktconforme rente, en niet meer renteloos bij DNB in kas gehouden.

      NRC,

      Vroeger [...] moest men voor grote bedragen aan postzegels in kas houden.

      http://www.nvph.nl/filency/index.htm

    met de hand in de kas zitten


    1. ((vooral) in Nederland)
      geld uit de kas gebruiken terwijl het niet de bedoeling is of zelfs verboden is; geld uit een kas stelen; geld onteigenen

      Synoniem: een greep in de kas doen ((vooral) in Nederland)

      Het is onjuist te suggereren "dat de meeste gemeenteraadsleden van Labour met de hand in de kas zitten", zei Major.

      NRC,

      Er is waarschijnlijk geknoeid door het lokale management. Ze hebben – voor zover nu bekend – niet met de hand in de kas gezeten, wel is er sprake van dat grote opdrachtgevers hun verplichtingen niet blijken te kunnen nakomen omdat ze de financiering van projecten die Imtech uitvoert niet rond hadden.

      https://www.hpdetijd.nl/2013-02-04/ha-eindelijk-weer-eens-een-boekhoudschandaal-imtech/,

      De buitenlandse regeringsvrinden zullen Knapen's laatste waarschuwingen giebelend aanhoren, en ondertussen met de hand in de kas zitten terwijl Oom Ben geïmponeerd toekijkt hoe hij een paar dukaten krijgt toegeworpen.

      https://www.ftm.nl/artikelen/ben-knapen-wanbestuurder-in-kabinet?share=1

    er met de kas vandoor gaan; er met de kas vandoor zijn


    1. er met het geld vandoor gaan of zijn; het geld stelen en verdwijnen

      Bij een gewapende overval tijdens een boksgala in Zuid-Afrika is een toeschouwer om het leven gekomen. Het slachtoffer trachtte te voorkomen dat vier mannen er met de kas vandoor zouden gaan.

      De Standaard,

      In 1917 was er sprake van een absoluut dieptepunt, toen de toenmalige directeur er met de kas vandoor ging en de wijk nam naar New York.

      Meppeler Courant,

      Sunoilt had hem definitief de macht over zijn privé-onderneming ontnomen en hem op de beurs uitgerangeerd. Met een klap was het hele pakket waardeloos geworden en de oorzaak daarvan was de ongelooflijkste en allerbelachelijkste: de directeur was er met de kas vandoor.

      Overspel, Mensje van Keulen,

    goed bij kas zitten


    1. Vormvariant: goed bij kas zijn

      over voldoende geld beschikken

      Antoniem: krap bij kas zitten

      Dat de overheid thans goed bij kas zit, hangt vooral samen met de storting op de eerste staatslening van dit jaar.

      NRC,

      Het bedrijf zat goed bij kas en besloot te starten met een nieuwe veerdienst tussen Noorwegen en Denemarken.

      De Standaard,

      Beide regelingen worden in de praktijk vooral gebruikt door werknemers die toch al goed bij kas zitten en zo'n fiscaal voordeel eigenlijk niet nodig hebben.

      Algemeen Dagblad,

      De maatschappijen zijn in de afgelopen jaren veelal met elkaar gefuseerd, zetten miljarden om en zijn goed bij kas om diversificatie te financieren.

      NRC,

      Het verbaasde mij telkens weer dat onze paden elkaar niet eerder hadden gekruist, want hij placht rond te hangen in gelegenheden waar Paul, wanneer hij goed bij kas was, ons destijds herhaaldelijk mee naartoe troonde.

      Emmeke, Jan Lampo,

    krap bij kas zitten


    1. Vormvariant: krap bij kas zijn; slecht bij kas zitten; slecht bij kas zijn

      over weinig geld beschikken; weinig geld hebben

      Antoniem: goed bij kas zitten

      Het Antwerpse stadsbestuur zit krap bij kas en weigerde tot nu toe de zaterdagvergoeding.

      De Standaard,

      Met de noodzakelijke verplaatsing van amateurvoetbalclub Angelslo en de rugbyclub is circa 5 miljoen euro gemoeid. En dat geld heeft de krap bij kas zittende gemeente Emmen niet.

      Nieuwsblad van het Noorden,

      De Leproosmeesters vergrootten met hun deel van het klooster hun inkomsten. Ze lieten de gebouwen vrijwel meteen ombouwen tot woonhuizen, die ze verhuurden. Ondanks dat bleven ze krap bij kas, want in 1580 betaalde de stad de achterstallige alimentatie van liefst ƒ 285 aan de zusters.

      http://www.sbl.nl/home.html

      We hebben liever niet dat er mensen rondlopen die er niets te zoeken hebben. Mensen die wat krap bij kas zitten, bijvoorbeeld.

      De vrouwenoppasser, Peter de Zwaan,

      Wie krap bij kas is, kan op een cel met twee toch meekijken naar de televisie van de medegedetineerde.

      http://www.wvc.vlaanderen.be/welzijnenjustitie/beleid/documenten.htm,

      Mazurel had al na een paar dagen door gekregen dat de Hollandse delegatie krap bij kas was en niet de fooien gaf die zijn collega's van bijvoorbeeld de Amerikanen kregen.

      De dronken kanarie, Jan Gerhard Toonder,

      We hebben de afgelopen jaren goed geboerd en zitten daardoor niet slecht bij kas.

      Meppeler Courant,

      Indien ze beweren slecht bij kas te zitten, laat ze dan de vensters zemen of grootmoeder mee uit nemen.

      De Standaard,

      De Franse jongens waren slecht bij kas.

      Verleidingen, Rudolf Geel,

    een zwarte kas


    1. een kas met zwart geld; een kas die niet bij de belastingdienst bekend is

      De Langebergs beschikten voor hun praktijken over een reservoir zwart geld, aldus het openbaar ministerie, dat werd gevoed met valse kwitanties en fake facturen [...]. Uit de zwarte kas werden extraatjes gefinancierd voor mewerkers die illegale lozingen uitvoerden.

      NRC,

      De managers worden verdacht van vervalsing van boekhouding. Daardoor maakten ze onder meer een zwarte kas voor smeergelden aan politici en ambtenaren.

      De Standaard,

      Door aankopen via de zwarte kas te laten lopen werd btw ontdoken.

      Het Financieele Dagblad,

      In de brief van 27 april maakt het Rekenhof melding van de "zwarte kas" die wordt gebruikt om "op een occulte manier de eventuele verliezen van de toekomst te dekken".

      De Standaard,

      Uit Londen werden nogal snel documenten gekregen in verband met mogelijke zwarte kassen van ex-premier Silvio Berlusconi.

      De Standaard,

    Woordfamilie


    Als deel van een afleiding


    Als rechterlid in samenstellingen en samenkoppelingen


    Als linkerlid in samenstellingen en samenkoppelingen


    Als deel van een samenstellende afleiding


    Als deel van een samenstellende samenstelling


    Overige woordfamilieleden


    kas 4.0

    holte waarin het oog zich bevindt; oogkas

    Betekenisbetrekking


    specialisering
    Betrokken betekenissen 1.0 : 4.0

    Semagram


    Een kas…

    is een holte

    • [Vorm] is rond
    • [Waarneembaarheid] ligt iets dieper in het gezicht
    • [Geheel] wordt gevormd door een gat in een schedel
    • [Functie] bevat en beschermt het oog
    • [Aantal of hoeveelheid] is elk van de twee oogkassen

    Combinatiemogelijkheden


    met adjectief ervoor


    • donkere kassen
    • holle kassen

    Uitgeteerde mannen en vrouwen, met ongeschoren gezichten en ingevallen wangen, grijze baarden en ogen diep in donkere kassen, sleepten zich voort.

    De Hunnen. Dl. 2: Bevrijding, Jan Cremer,

    Ze spert haar ogen wijd open, één ogenblik licht het wit op uit de donkere kassen.

    Liefdesmeer & andere verhalen, Chaja Polak,

    Zijn gelaat is bleek en de ogen liggen te diep in de holle kassen.

    https://www.carlslotboom.nl/roman-1/lezen-eerste-roman

    En Pina zelf? Die kijkt vanuit de holle kassen van haar ogen, met de zware oogleden, door de kringelende rook van haar onafscheidelijke sigaret, naar de kinderen.

    https://www.nrc.nl/nieuws/2012/02/22/voor-pina-12263525-a1149993,

    Waar mijn ogen hadden gezeten, waren nog slechts holle kassen, als in een schedel.

    https://books.google.be/books?id=StQwAgAAQBAJ&pg=PT68&lpg=PT68&dq=%22holle+kassen%22&source=bl&ots=ZJJ2gF39Rm&sig=0h8gDQzkT5mGtegKaGrDnAUSkno&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwjApou4qdrYAhVMAcAKHU8TB8cQ6AEIVDAN#v=onepage&q=%22holle%20kassen%22&f=false,

    met adjectivisch voltooid deelwoord


    • ingevallen kassen

    Zijn bloeddoorlopen ogen puilden uit de ingevallen kassen en bleven hem aangapen.

    Arend, Stefan Brijs,

    in voorzetselgroep


    • in de kassen

    De relatief kleine ogen van een krokodil worden door oogleden beschermd. Ze liggen tamelijk diep in de kassen en zijn enigszins naar boven gericht.

    http://communities.zeelandnet.nl/data/ivan/index.php?page=13=29585

    Hoe heeft Dolly, haar poedel, de operatie doorstaan? [...] Dolly probeert op vier poten te staan en maakt daarbij meteen een spagaat. De narcose is nog niet uitgewerkt en haar tong hangt stil uit de bek. Ze piept als een vogeltje en de ogen staan als halve manen in de kassen.

    Hemd en rok, Max van Norden,

    (Vergelijk ook de verbinding ogen [rollen, springen, vallen] uit de kassen.)
    • uit hun kassen
    • uit de kas hangen
    • uit de kas puilen
    • uit hun kassen puilen
    • uit hun kassen rollen
    • uit hun kassen springen
    • uit de kassen vallen
    • uit hun kassen vallen

    Er treedt een enorme druk op achter de ogen. Het is alsof ze uit hun kassen gedrukt worden. Er is een pijnuitstraling naar het rechteroor.

    http://home.wish.net/~homeopat/inhoud-2.htm

    Het linkeroog hing als een rode knikker uit de kas.

    Betrekkelijke kleinigheden, H.J.A. Hofland,

    Wat kunt u zien: Het oog puilt erg ver uit de kas of bungelt aan de oogspieren/zenuwen. De oorzaak is meestal een ongeluk, waarbij het dier een harde klap tegen de kop heeft gehad. Het komt vooral voor bij kortschedelige honden zoals de pekinees en bulldog of bij de Siamese kat, waarbij de dieren te ruw in het nekvel zijn gepakt.

    http://users.skynet.be/bobke.montoya/EHBO%20bij%20uw%20hond.htm

    Hij opende zijn bek zo ver mogelijk; zijn voorpoten begonnen te trillen, de ogen puilden uit hun kassen, hij ademde in.

    Engelen van het duister, Jan Siebelink,

    En de zandman, die volgens het verhaal 's nachts de kinderkamers komt bezoeken en kinderen die nog niet slapen zand in de ogen strooit, zodat hun ogen bloedend uit hun kassen rollen en hij ze kan meenemen om thuis aan zijn eigen kinderen te voeren – wat is deze zandman anders dan een projectie van de vader zelf?

    Wereldvreemdheid, Patricia De Martelaere,

    Soms verschrikte ons het magische oog van de middagzon, en als het licht ons op de schedel beukte, was het of ons de hersenen uit het hoofd zouden barsten en alsof onze ogen brandend uit hun kassen zouden springen.

    De lange geboorte, Lut Ureel,

    Haar blauwe ogen waren zo groot dat ik als kind altijd bang was dat ze uit hun kassen zouden vallen.

    Morgenster, Jaap Scholten,

    Vaste verbindingen


    uit de kassen rollen; uit de kassen springen; uit de kassen vallen


    1. ( Gezegd van iemands ogen en toegepast op de gelaatsuitdrukking)
      met wijdopengesperde ogen kijken; angstig, geschokt, of heel erg verbaasd kijken

      Reeds drie dagen hielden Kees en Gino afwisselend het computerscherm in de gaten. Toen gebeurde het plotseling. De ogen van Kees rolden bijna uit hun kassen. Net nu hij geloofde dat er niets meer zou komen, verscheen de boodschap. "Ik ben de entiteit die goed en slecht feilloos kan plaatsen. Zo u hulp nodig hebt, contacteer mij dan."

      Oud zeer, Mieke Gossaert-Verschuere,

      Ik kon het nerveuze zweet van me af voelen vloeien, en Blue's ogen leken uit hun kassen te gaan rollen van angst, maar we konden niets anders doen dan afwachten.

      Jihad, Tom Carew,

      Ze trok haar pon uit en ging op het bed liggen, met één hand haar borstjes strelend, met de andere haar natte gleufje beroerend. Bruno's ogen dreigden uit hun kassen te rollen, en meteen voerde hij het tempo op.

      Verdwaalde post, Walter van den Broeck,

      Hansze hoorde dat Gartens lucht naar binnen zoog. Het duurde lang voor hij reageerde. 'Waarom vertel je me dit?' 'Ik ben ontslagen,' zei Hansze. 'Voor het zover was sloeg Werner me met een telefoonboek. Weet je hoe dat voelt? Je ogen springen bijna uit de kassen, sorry, grapje. Niemand ontslaat me zonder dat ik iets terugdoe.'

      De vrouwenoppasser, Peter de Zwaan,

      Van ongeloof vielen hun de ogen haast uit de kassen.

      De verpletterende werkelijkheid en andere verhalen, J.M.A. Biesheuvel,

      Een bosje bloemen of zo. Dat is wat Hans C. uit R. normaal gesproken van zijn vrouw als cadeautje voor zijn verjaardag kan verwachten. Zaterdagochtend vielen dan ook bijkans zijn ogen uit de kassen toen hij van zijn vrouw hoe dan ook op een bepaald tijdstip thuis moest zijn.

      Meppeler Courant,

    in de kassen rollen


    1. ( Gezegd van iemands ogen en toegepast op de gelaatsuitdrukking)
      met de ogen draaien

      Zijn ogen hadden een angstige glazige uitdrukking en rolden in de diepe kassen, als waren zij getuige van een verschrikkelijk visioen.

      Martha, Lut Ureel,

      Als op die suikerzoete prenten uit de nonnenschool was de muur waartegen haar bed stond door de late zon verlicht, haar roomkleurig bed, de beige lakens en dan haar witte huid waaronder blauw schemerde; - geknobbelde handen knepen in het laken op het ritme van het hoofd, de ogen die wild in de kassen rolden en poogden naar binnen te zien terwijl een priester ernstig de matte rituelen van het roomskatholieke krachtveld uitvoerde.

      Verzameld proza, Jotie T'Hooft,

    Woordfamilie


    Als deel van een afleiding