tehuis


tehuis 1.0

instelling die verblijf en verzorging biedt aan mensen die geen eigen thuis hebben of die door uiteenlopende omstandigheden niet in hun eigen thuis gehandhaafd kunnen blijven, zoals wezen, gehandicapten en hulpbehoevende bejaarden

Semagram


Een tehuis…

is een instelling

  • [Functie] dient voor de opvang, begeleiding en verzorging van hulpbehoevenden
  • [Plaats] is meestal gevestigd in een enkel gebouw of een gebouwencomplex
  • [Betrokkene] beschikt normaal over deskundig personeel, zoals opvoeders, therapeuten en verpleegkundigen
  • [Gebruiker] is bestemd voor mensen die geen eigen thuis hebben of die door uiteenlopende omstandigheden niet in hun eigen thuis gehandhaafd kunnen blijven, zoals wezen, gehandicapten en hulpbehoevende bejaarden
  • [Organisatie en organisatiewijze] is soms een overheidsinitiatief, soms een initiatief van particulieren

Algemene voorbeelden


Naast gevallen als Daté herbergde het tehuis meest bejaarden in alle staten van geestelijk en/of lichamelijk verval.

'The Eddie Daté Story', Jules Deelder,

In Accra, bij de markthallen, werd een kermis neergezet [...]. Als voorbeeldig weeskind uit het tehuis van pater Treves en omdat ik schone kleding van de missie droeg, kreeg ik van de staat één penning die ik mocht besteden aan één attractie.

De draden van Anansi, Arthur Japin,

Combinatiemogelijkheden


met adjectief ervoor


  • een gezinsvervangend tehuis

Momenteel verzekert de AWBZ de kosten voor psychiatrische hulpverlening; hulp door een thuiszorgorganisatie en door de RIAGG's en gezinsverzorging; verpleging in zwakzinnigeninrichtingen; inrichtingen voor zintuiglijk gehandicapten; verpleeghuizen; dagverblijven voor gehandicapten; gezinsvervangende tehuizen; het Dorp in Arnhem vanaf de dag van opname.

http://www.zvn.nl/index.html

met voorzetselgroep


Voorzetsel: voor

  • een tehuis voor bejaarden
  • een tehuis voor daklozen
  • een tehuis voor geestesgestoorden
  • een tehuis voor gehandicapten
  • een tehuis voor thuislozen
  • een tehuis voor moeilijk opvoedbare kinderen
  • een tehuis voor ouden van dagen
  • een tehuis voor verwaarloosde jongens
  • een tehuis voor wezen
  • een tehuis voor zwerfmeisjes

Hij had een oud, wat vervallen herenhuis in een ruime, omboomde tuin gehuurd en wilde er een tehuis voor verwaarloosde jongens inrichten.

De baan van gaan en gissen, Bruno Bartels,

In plaats van een munitiedepot wil ik hier een tehuis voor geestesgestoorden zien oprijzen.

Requiem voor de geitenmelker, Robin Hannelore,

Toen was er nog geen AOW en tehuizen voor bejaarden, wel armhuis en dat wou ik niet want wij waren niet arm.

Wat doen we met moeder met de feestdagen, Harriet Freezer,

Op een dag stop ik je nog eens in een tehuis voor moeilijk opvoedbare kinderen.

De kleine blonde dood, Boudewijn Büch,

Ook in tehuizen voor dak- en thuislozen zal methadon worden uitgereikt.

NRC,

Een van de deelnemers aan die groep vertelde over zijn werk met misbruikte meisjes, een ander over zijn streven de Vrije-Schoolpedagogie te introduceren in een tehuis voor wezen dat wordt geleid door boeddhistische nonnen.

http://www.antrop-ver.nl/motief/nummers/motief35-3.htm,

Als activiteitenbegeleider stimuleer je patiënten in het ziekenhuis, verpleeghuis, verzorgingshuis, centrum voor dagactiviteiten, gevangenis, in een psychiatrische instelling of in een tehuis voor gehandicapten door creatieve activiteiten met hen te ondernemen.

http://werk.net/

Hij zwaait terug, stapt in zijn auto en begeeft zich op weg voor het wekelijkse bezoek aan zijn moeder die sinds enige tijd in het bejaardentehuis (het tehuis voor ouden van dagen, het verzorgingstehuis, het rustoord, het oudemannenhuis, het gesticht) van zijn geboortedorp verblijft.

Tussen tuin en wereld, Paul De Wispelaere,

in voorzetselgroep


  • in een tehuis onderbrengen
  • in een tehuis opbergen
  • in een tehuis opgroeien
  • in een tehuis opnemen
  • in een tehuis opsluiten
  • in een tehuis opvangen
  • in een tehuis plaatsen
  • in een tehuis wonen
  • in een tehuis zitten

Wat had je anders gewild? Dat ze met jou langs de straat zouden hebben gezworven en met jou in dat tehuis opgenomen waren geweest? Het zal daar nogal geen zooitje zijn met al dat aangespoelde wrakhout.

Heeresma helemaal, Heere Heeresma,

Ik heb zelf in tehuizen gezeten en gezworen dat het mijn kind nooit zou gebeuren, maar je ziet het; ik deug niet.

De heiligen zijn dood, René Stoute,

Het enige wat ik wilde was samen met Beppie wonen en me nooit meer laten pakken en opsluiten in een tehuis.

Het verrotte leven van Floortje Bloem, Yvonne Keuls,

En kaarten kunnen ze helemaal niet, hoewel ze toch in een tehuis zitten.

Een treurige afdronk, Levi Weemoedt,

Eigenlijk vond iedereen op het dorp het een schandaal zoals die vent leefde. Maar wat was er tegen te doen, vroeg de burgemeester wanneer hij er weer eens over aangepakt werd. Hem in een tehuis voor ouden van dagen onderbrengen?

Het hooglied, Valère Depauw,

Als kind heb ik in het tehuis gewoond.

Het staande kwartier, Daphne Buter,

Terwijl moeder Kneupma de brij opschepte en vader de mosterdglaasjes met feestbrandewijn vulde, vertelde Mieke-Kee hoe ze eerst in de provinciale hoofdstad met hangjongeren in aanraking was gekomen en later liefderijk was opgevangen in een tehuis voor zwerfmeisjes en hoe ze het ouderlijk huis toch was gaan missen en dat ze veel geleerd had in het opvanghuis.

De familie Kneupma, Remco Campert,

Door onvoldoende, en vooral door onvolledige informatie van mijn kant, denkt nu iedereen aan mijn tante als aan een willekeurig oud mens: nutteloos opgeborgen in een tehuis.

Liefdesmeer & andere verhalen, Chaja Polak,

Zij is oorspronkelijk opgegroeid in een tehuis vol spanning en harde klappen.

Kan ik even langskomen?, Paul van Vliet,

Connie kon haar baby onmogelijk in het centrum grootbrengen en een organisatie plaatste het kind in een tehuis.

De heiligen zijn dood, René Stoute,

  • naar een ander tehuis overbrengen

De eerstvolgende keer dat Wilhelmina Pruit zich voor haar maandelijkse bezoek bij de Toevlucht meldde, werd haar door de directrice verteld dat haar dochter naar een ander tehuis was overgebracht.

Mevrouw mijn moeder, Yvonne Keuls,

met ander, nevengeschikt substantief


  • tehuizen en inrichtingen
  • een tehuis of een pleeggezin

Deze jongeman bracht twaalf jaar van zijn leven door in tehuizen en inrichtingen, was vaak overspannen en had daarom veel last van spierpijnen.

Meppeler Courant,

Jij moet naar een tehuis of een pleeggezin, het beste zou een boerenfamilie zijn, dan kun je aansterken op het land.

De Hunnen. Dl. 3: Vrede, Jan Cremer,

Woordfamilie


Als deel van een afleiding


Als rechterlid in samenstellingen en samenkoppelingen


Als linkerlid in samenstellingen en samenkoppelingen


tehuis 1.1

gebouw waarin een tehuis gevestigd is

Betekenisbetrekking


metonymie
Betrokken betekenissen 1.0 : 1.1

Semagram


Een tehuis…

is een gebouw

      Algemene voorbeelden


      De Duitse autoriteiten tastten vrijdag nog in het duister over de oorzaak van de brand in een tehuis voor asielzoekers, waarbij donderdagochtend tien doden en 41 gewonden vielen.

      De Standaard,

      Het gemeentebestuur van Leiden wilde het tehuis voor een deel slopen om 28 nieuwbouwwoningen en een parkeergarage te bouwen.

      NRC,

      Het huis was klein maar comfortabel en de huurprijs redelijk. Het lag in het oudste stadsgedeelte, in de Volderstraat, tegenover het St.-Vincentiusrusthuis. Het was een geluk geweest zo snel een leegstaand huis te vinden, al was hij niet helemaal tevreden met de ligging van het pand. Het monumentale tehuis aan de overzijde van de straat vormde een constante confrontatie met lichamelijke aftakeling en dood, maar de buurt was rustig en bij de woning hoorde een tuin.

      De stenen toren, Jo Claes,

      tehuis 1.2

      instelling waar verwaarloosde dieren ondergebracht worden; dierenasiel

      Betekenisbetrekking


      generalisering
      Betrokken betekenissen 1.0 : 1.2

      Semagram


      Een tehuis…

      is een instelling

          Algemene voorbeelden


          Honden die uit de asiels waren ontsnapt, uit de tehuizen voor verwaarloosde dieren waar ze per pond aan hondenliefhebbers werden verkocht, honden die telkens weer aan de moordende ijzeren lus van de hondemeppers waren ontkomen.

          De Hunnen. Dl. 2: Bevrijding, Jan Cremer,

          Woordfamilie


          Als rechterlid in samenstellingen en samenkoppelingen


          tehuis 2.0

          plaats die door iemand als zijn thuis kan worden beschouwd; plaats waar iemand zich thuis voelt; plaats waar iemand thuis is

          Semagram


          Een tehuis…

          is een plaats

          • [Soort] kan een land zijn, een stad, een omgeving waarmee men vertrouwd is en waar men zich veilig en geborgen voelt
          • [Eigenschap of hoedanigheid algemeen] wordt door degene die er verblijft beschouwd als de plaats waar hij thuis is

            Algemene voorbeelden


            De familieleden kunnen een vaste basis van contacten vormen, een tehuis waarin je kan schuilen, maar ze kunnen ook een gevangenis maken, een eeuwige bemoeiing met je zaken, een hoop kritiek, gezanik, geharrewar.

            Wat doen we met moeder met de feestdagen, Harriet Freezer,

            Chirac was vele jaren burgemeester van Parijs en spande zich sterk in om PSG naar de top te helpen stuwen waarvoor de club van bij zijn oprichting in 1970 geprogrammeerd was. Maar Parijs is niet het enige tehuis van de ploeg. SG staat niet voor de Parijse wijk Saint-Germain-des-Prés, maar voor oude koningsstad Saint-Germain-en-Laye.

            De Standaard,

            Later, veel later, zijn er van de restanten van het Europese jodendom honderdduizenden achteraan gereisd, in de overtuiging dat geen ander land ter wereld hen hebben wilde; toen hebben ze van dat nationale tehuis een staat gemaakt, wat helemaal de bedoeling van BaIfour niet geweest was, en daarbij hebben ze, ook al tegen Balfours bedoelingen in, de Palestijnen die er per ongeluk al woonden behandeld als oud vuil.

            De dronken kanarie, Jan Gerhard Toonder,

            tehuis 2.1

            geheel waar iets of iemand in past en thuishoort

            Betekenisbetrekking


            metafoor
            Betrokken betekenissen 2.0 : 2.1

            Semagram


            Een tehuis…

            is een geheel

                Algemene voorbeelden


                Het gaat om zeer grote groepen, die veelal geen politiek tehuis hebben, maar zeer geïnteresseerd zijn in levensbeschouwelijk gefundeerde politiek.

                NRC,

                De studie van (abstracte) structuren was het logische eindpunt van een ontwikkeling die in de twintigste eeuw inzette, en die zijn uiteindelijk tehuis vond in de logische modeltheorie.

                NRC,

                tehuis 2.2

                plaats waar een huisdier een thuis heeft
                Steeds in de verbinding een tehuis vinden voor

                Betekenisbetrekking


                generalisering
                Betrokken betekenissen 2.0 : 2.2

                Semagram


                Een tehuis…

                is een plaats

                    Algemene voorbeelden


                    Misschien krijgt de teef een erg groot nest en kunt u niet tijdig een tehuis vinden voor de pups waardoor u met enige exemplaren blijft zitten.

                    http://home.planet.nl/~abbin017/fokken.htm

                    In mijn hoedanigheid van House Rabbit Society pleegmoeder krijg ik vaak telefoontjes van mensen die proberen een tehuis te vinden voor hun konijnen.

                    http://www.konijnen.nl/faq/bunniefaq.htm

                    Elk jaar worden zo'n 80.000 honden en katten dakloos. Omdat ze zijn weggelopen, afgedankt of omdat er door omstandigheden niet meer voor ze gezorgd kan worden. Al deze dieren worden liefdevol opgevangen in asielen. Voor maar liefst negentig procent van deze dieren wordt gelukkig snel een nieuw tehuis gevonden. Asieldieren hebben veel voordelen. Ze zijn al ingeënt en alle katten zijn onvruchtbaar gemaakt.

                    http://www.dierenbescherming.nl/organisatie/bse.htm